Henkjan Smits heeft met gemengde gevoelens afscheid genomen van zijn goede vriendin en oud-Idols-collega Jerney Kaagman. Hoewel hij de uitvaart in haar eigen tuin mooi vond, kon hij nauwelijks begrijpen dat veel mensen die jarenlang belangrijk voor haar waren geweest niet aanwezig waren. “Ik vond het eigenlijk een hele moeilijke middag daardoor.”
Kaagman overleed op vrijdag 31 juli op 79-jarige leeftijd na een langdurig ziekbed. Haar overlijden werd pas na de besloten uitvaart bekendgemaakt. Smits was bij het afscheid aanwezig en keek naar eigen zeggen met verbazing naar het kleine gezelschap.
“Ik ken Jerney als iemand die heel erg op privacy gesteld was, maar ook leefde voor het applaus. Iemand die ook leefde voor het publiek en heel veel vrienden had. En dit was in besloten kring met alleen maar de familie en een paar echte vrienden en ik vond dat moeilijk”, vertelt hij bij Goedemorgen Nederland.
Henkjan Smits miste vrienden bij uitvaart Jerney Kaagman
Vooral de afwezigheid van mensen die volgens Smits tot het einde contact met Kaagman hadden, maakte indruk op hem.
“Ik denk er zijn zoveel mensen… Een Jan Akkerman, een Henk Westbroek en zo kan ik nog wel even doorgaan. Mensen die tot het bittere eind een vriendschapsrelatie met Jerney hebben gehad. Die waren er allemaal niet. De verzorging was er ook niet. Ik vond het eigenlijk een hele moeilijke middag daardoor.”
Het afscheid zelf vond hij wel passend. “Het was wel mooi bij haar thuis in haar tuin. Een hele mooie mand waar ze in lag stond in haar geliefde tuin, wat ik allemaal prachtig vind. Ik vind het goed dat ze eindelijk rust heeft gevonden en haar laatste adem heeft uitgeblazen.”
Dat het overlijden aanvankelijk geheim werd gehouden, was een uitdrukkelijke wens van de familie. “Ze is op vrijdag 31 juli overleden. Wij zouden dat weekend nog langskomen, maar toen werden we gebeld met de mededeling dat ze was overleden. Daarbij werd ook gevraagd om het nog even stil te houden.”
Smits verwachtte dat het nieuws desondanks snel naar buiten zou komen. “Ik verving die dag Felix Meurders op Radio 5 en had al een mooi pleidooi voor Jerney voorbereid. Maar toen ik wakker werd, stond het nergens. Het is ongelooflijk hoeveel mensen het al wisten. Ik vind het mooi dat er uiteindelijk is geluisterd naar de wens van de familie.”
Smits bezocht Jerney Kaagman jarenlang thuis
Smits bleef Kaagman tijdens haar ziekte regelmatig bezoeken. Samen met zijn vrouw Petra ging hij eens in de paar weken bij haar langs.
“Een paar weken voor haar verjaardag ben ik nog bij haar geweest. Ze was op 9 juli jarig en is 79 jaar geworden. Eens in de zes, zeven of acht weken gingen mijn vrouw Petra en ik naar haar toe. Dat deden we al jaren.”
Door de ziekte van Parkinson werd communiceren volgens hem steeds moeilijker. “Het is een progressieve ziekte en dat merkte je heel duidelijk bij Jerney. Sommige mensen met Parkinson gaan heel erg trillen, maar bij haar ontstond tijdens Idols al een soort stijfheid. Dat werd steeds erger. Het werd steeds moeilijker om met haar te communiceren. Ze kon zelf steeds minder goed uit haar woorden komen.”
Toch waren er momenten waarop Kaagman plotseling weer heel helder uit de hoek kon komen. “Af en toe kwam er ineens een heel heldere zin uit. Dan merkte je: oké, het heeft wel zin dat we hier zijn, want ze communiceert toch.”
Daarom bleven Smits en zijn vrouw haar bezoeken. “We gingen zo vaak mogelijk naar haar toe. Om Jerney een warm hart toe te dragen. Om haar te laten merken dat we aan haar dachten en met haar meeleefden.”
Jerney Kaagman woonde tot het einde in Blaricum
Kaagman kon ondanks haar steeds slechtere gezondheid in haar eigen woning in Blaricum blijven wonen. Dat maakte veel indruk op Smits.
“Ze heeft tot het bittere eind thuis gewoond. Dat vind ik echt fantastisch. Veel mensen denken dat ze in een verzorgingstehuis heeft gezeten, maar ze heeft al die tijd in haar villa in Blaricum gewoond. Daar woonde ze ook samen met haar levenspartner Bert Ruiter, die vier jaar geleden is overleden.”
Smits is opgelucht dat Kaagman na jaren van ziekte rust heeft gekregen. “Ik ben ontzettend blij – hoe raar dat misschien ook klinkt – dat ze eindelijk de rust heeft gevonden en haar laatste adem heeft uitgeblazen.”
Tegelijkertijd vindt hij dat haar lijden te lang heeft geduurd. “Die rust gun ik haar, want dat had veel eerder moeten gebeuren. Ik vind dit einde op deze manier te pijnlijk, maar dat is mijn mening.”
Smits pleit daarom voor andere wetgeving rond levensbeëindiging. “Ik vind dat mensen niet op deze manier aan hun einde moeten komen. Ik vind dat er een wet moet komen dat als mensen zo ziek worden, dat er dan niet een natuurlijke dood hoeft te zijn, maar dat er een soort levensbeëindiging kan zijn.”
Henkjan Smits: Jerney was geen ‘ijskonijn’
Een groot deel van Nederland leerde Kaagman kennen als jurylid van Idols. Haar strenge uitstraling leverde haar destijds niet altijd positieve reacties op. Volgens Smits werd daarbij onvoldoende beseft dat de eerste verschijnselen van Parkinson toen al zichtbaar waren.
“Het probleem was dat mensen haar het ‘botox-volgespoten ijskonijn’ noemden. Met de kennis van nu weten we dat ze toen al Parkinson had. Sommige mensen worden stijf, anderen gaan trillen. Bij Jerney was die stijfheid toen al zichtbaar.”
Zelf herinnert hij zich juist haar humor. “Wat mensen vaak vergeten, is dat er ook beelden zijn waarop de tranen over haar wangen lopen en ze tissues pakt. Ze had een ontzettend droge en scherpe humor. Ze was ad rem, razendsnel en kon opmerkingen maken waardoor Erik en ik niet meer bijkwamen van het lachen.”
Ook voormalig Idols-finalist Jim Bakkum schetste na haar overlijden een heel ander beeld dan haar strenge televisie-imago.
“Jerney was een geweldig uniek mens. Tijdens Idols werd ze bekend als het koude jurylid, maar ze was zo ontzettend lief en warm. En bovenal ontzettend grappig. Er kon niemand zulke goede boeren laten als Jerney. Ze gaf me in 2021 nog een speeltje mee voor mijn dochter. Dat zal ik altijd bewaren.”