De aanval van de Verenigde Staten op Iran is volgens advocaat Liesbeth Zegveld een duidelijk geval van een internationaal misdrijf. In het tv-programma Buitenhof stelt zij dat de Amerikaanse president Donald Trump aangehouden moet worden. Het roept veel reacties op van kijkers.
Volgens Zegveld ligt de kern van de zaak bij het internationaal recht. “Het binnenvallen van een ander land, het aanvallen van Iran, is een misdrijf van agressie,” zegt ze. Daarmee doelt ze op een van de zwaarste misdrijven binnen het internationale strafrecht.
‘Geen mandaat, geen zelfverdediging’
Zegveld benadrukt dat er geen sprake is van zelfverdediging of een mandaat van de Verenigde Naties. “Er was natuurlijk geen directe aanleiding om aan te vallen. En dat was helemaal niet op deze manier. Er ligt geen mandaat van de Verenigde Naties”, legt ze uit.
Volgens haar is het aanvallen van een soeverein land, ongeacht het doel, een schending van de territoriale integriteit. “Het aanvallen van een soeverein land voor regime change, voor whatever purpose, is een aantasting van de integriteit van het land. En dat mag niet volgens het Handvest van de Verenigde Naties.”
Ze wijst erop dat het misdrijf van agressie sinds 2018 ook is opgenomen in de Nederlandse strafwet. Daarmee is er volgens haar een duidelijke juridische basis om dergelijke handelingen te beoordelen.
‘Trump is een misdadiger’
Op de vraag of de Amerikaanse president daarmee een oorlogsmisdadiger is, is Zegveld stellig. “Het is een misdadiger. Misdrijf van agressie, ja dat kennen we uit Neurenberg en Tokio. Dat is een van de oudste misdrijven die we hebben.”
Wel maakt ze een juridisch onderscheid: de president zelf geniet immuniteit tijdens zijn ambt. “Hij heeft natuurlijk nu immuniteit, dus je kunt hem niet aanhouden,” zegt ze.
‘Aanhouden als ze in Nederland zijn’
Voor andere betrokkenen ligt dat volgens Zegveld anders. Ze noemt expliciet de aanwezigen in de zogeheten Situation Room. “Iedereen in die situation room, Hegseth, Rubio, Vance, degenen die erbij waren: ja, misdadigers.”
Daar voegt ze een concrete oproep aan toe: “Als ze op Nederlands grondgebied komen: aanhouden. Dat is wat het Nederlandse strafrecht ook zegt.”
Kijkers reageren spijkerhard op Zegveld
De uitspraken van Liesbeth Zegveld zorgen op X vrijwel direct voor een golf aan reacties. De teneur is overwegend scherp en afwijzend. Veel gebruikers vinden haar analyse juridisch wereldvreemd, politiek eenzijdig of praktisch onuitvoerbaar. Vooral haar oproep om Amerikaanse topfunctionarissen bij bezoek aan Nederland aan te houden, schiet bij veel kijkers in het verkeerde keelgat.
Dat sentiment klinkt bijvoorbeeld door in reacties als: “Heeft mevrouw Zegveld wel door dat Iran al tientallen jaren Europa en de VS aanvalt?” en: “Het internationale recht kan dus niets doen tegen een terroristenstaat die zijn eigen mensen mishandelt en vermoordt. Waar is het internationale recht dan voor?”
Ook anderen vonden dat in het tv-fragment nauwelijks aandacht was voor de misdrijven van het Iraanse regime. “En de misdaden van het Iraanse regime, inclusief eventuele raketten of zelfs atoombommen op het Westen, zijn akkoord?” schreef een gebruiker.
Veel kritiek op oproep tot arrestatie van Amerikaanse bewindslieden
Vooral Zegvelds opmerking dat betrokken Amerikaanse bestuurders op Nederlands grondgebied zouden moeten worden aangehouden, leidt tot felle reacties. Veel kijkers noemen dat onrealistisch, symbolisch of ronduit absurd.
Een van de reacties luidt: “Aanhouden? De Nederlandse regering durft dat natuurlijk nooit. Conclusie: wat een zinloos gezwets weer op tv.”
Een andere gebruiker schrijft: “Als je Trump, Xi of Poetin probeert aan te houden, ligt er in een mum van tijd een vliegdekschip in de Nieuwe Waterweg.”
Ook de immuniteitskwestie komt terug in reacties. Sommige kijkers betogen dat hoge Amerikaanse functionarissen zich juist achter internationale immuniteit kunnen verschuilen, en vinden daarom dat Zegveld haar stelling te absoluut bracht.
Verwijten van eenzijdigheid en activisme richting Buitenhof
Niet alleen Zegveld zelf krijgt kritiek, ook Buitenhof wordt stevig aangepakt. Een aanzienlijk deel van de reacties gaat over de keuze van het programma om juist haar uit te nodigen. Volgens die kijkers ontbrak een tegengeluid en kreeg een activistisch of ideologisch perspectief te veel ruimte.
Zo schrijft iemand: “Wishful thinking gepresenteerd als absolute waarheid, zonder de tegenargumenten of de praktische onmogelijkheid van arrestaties goed uit te leggen. Het is eenzijdig, onrealistisch juridisch activisme.”
Een ander spreekt van “een eenzijdige, gekleurde uitzending”, terwijl weer een ander vindt dat Buitenhof “voorstanders en tegenstanders met elkaar in discussie” had moeten laten gaan.
Harde persoonlijke aanvallen op Zegveld
Sommige gebruikers noemen Zegveld “wereldvreemd”, anderen spreken van “juridisch activisme” of suggereren dat ze vooral uit zou zijn op publiciteit of financieel gewin. Ook komen er reacties voorbij waarin zij werd weggezet als “linkse activist” of waarin haar optreden op voorhand werd gediskwalificeerd omdat men haar al van eerdere dossiers kende.
Kleine groep steunt haar juridische lijn wel
Tussen alle kritiek door zijn er ook enkele reacties die Zegvelds kernpunt juist onderschrijven. Een korte maar duidelijke reactie luidt: “Je valt een soeverein land niet aan.” Een ander schrijft dat Zegveld “volledig gelijk” heeft, al wordt daar wel aan toegevoegd dat ook het Iraanse regime als terreurregime benoemd had mogen worden.