De politieke strijd rond het belastingplan krijgt een opvallend vervolg. VVD-minister van Financiën Eelco Heinen blijkt via WhatsApp contact te hebben gezocht met DENK-Kamerlid Doğukan Ergin om zijn partij te overtuigen. De minister verwijderde de berichten later, maar RTL Nieuws heeft de inhoud alsnog kunnen achterhalen. De onthulling is opmerkelijk, omdat de VVD eerder juist kritiek uitte op D66 en CDA vanwege hun onderhandelingen met linkse oppositiepartijen.
Verwijderde WhatsApp-berichten van minister Heinen onthuld
RTL Nieuws heeft screenshots ingezien van het WhatsApp-contact tussen Heinen en Ergin. Op de telefoon van het DENK-Kamerlid was zichtbaar dat de minister berichten had verwijderd. Inmiddels is duidelijk wat daarin stond.
Heinen vroeg aan Ergin: “Kan ik nog iets doen om jullie te overtuigen? Groet, Eelco”
Op een later antwoord reageerde de minister met: “Ja👍”
De berichten werden verstuurd tijdens de onderhandelingen over het belastingplan. Verschillende partijen probeerden DENK aan hun kant te krijgen, omdat de stemmen van de oppositiepartij belangrijk waren voor de uitkomst.
Opmerkelijk is dat de VVD na afloop stevige kritiek uitte op D66 en CDA, omdat die partijen afspraken hadden gemaakt met linkse oppositiepartijen. Nu blijkt dat de VVD zelf ook toenadering zocht tot DENK.
DENK laat verwijderde berichten alsnog controleren
DENK wilde de privégesprekken aanvankelijk niet openbaar maken, maar besloot RTL Nieuws uiteindelijk toch inzage te geven.
De redactie controleerde de berichten op de telefoon van Ergin en stelde vast dat het gebruikte telefoonnummer overeenkwam met dat van Heinen. Ook kreeg RTL Nieuws een screenshot te zien waarop de berichten nog niet waren verwijderd.
“Ik doe dit echt met grote tegenzin. Het is ongebruikelijk appjes en gesprekken te delen, maar de situatie dwingt mij ertoe”, zegt Ergin.
Volgens het Kamerlid probeert de VVD zijn partij ten onrechte verdacht te maken. “Ik vind het daarom goed dat nu onomstotelijk vaststaat dat er toenadering is geweest vanuit de VVD richting DENK in de context van besprekingen over het belastingplan.”
Vragen over verwijderen appjes en archiveringsregels
Ergin plaatst ook vraagtekens bij het verwijderen van de berichten. Sinds de ophef over de verdwenen sms’jes van voormalig premier Mark Rutte zijn de regels voor het bewaren van overheidscommunicatie aangescherpt.
“De regels voor het bewaren van berichten zijn na de verdwenen sms’jes van Rutte aangescherpt. Mogelijk is er in strijd gehandeld met de archiveringsregels van het kabinet”, aldus Ergin.
Of Heinen daadwerkelijk regels heeft overtreden, staat niet vast. Daarvoor moet onder meer duidelijk worden of de berichten volgens de geldende voorschriften bewaard hadden moeten blijven.
Het ministerie van Financiën benadrukt dat de minister tijdens de behandeling van het belastingplan met meerdere fracties contact heeft gehad.
“Zo is er ook contact geweest met DENK over moties en amendementen die bij het belastingplan hoorden. Dat hoort bij zijn werk en is onderdeel van het zoeken naar meerderheden en het voorkomen van financiële gaten die dreigden te ontstaan”, laat een woordvoerder weten.
VVD deed DENK voorstel van 150 miljoen euro
Uit de reconstructie van RTL Nieuws blijkt dat de VVD DENK al eerder probeerde te overtuigen om tegen een wijzigingsvoorstel van PRO en Volt te stemmen.
De VVD vond dat voorstel onacceptabel en dreigde tegen het volledige belastingplan te stemmen als het amendement zou worden aangenomen.
Tijdens de onderhandelingen kwam de VVD met een voorstel van 150 miljoen euro voor een tijdelijke verlaging van de motorrijtuigenbelasting. Daarmee moesten de lasten voor een specifieke categorie bedrijfsauto’s worden verlaagd.
De VVD bevestigt dat hierover contact is geweest met DENK, maar de oppositiepartij wees het aanbod af.
Het WhatsApp-bericht van Heinen volgde nadat DENK rond 19.00 uur een extra schorsing van een half uur had aangevraagd om langer over de stemmingen na te denken. Het tijdstip van het appcontact komt daarmee overeen.
VVD geeft andere uitleg over contact met DENK
De VVD erkent het contact, maar benadrukt dat de gesprekken bedoeld waren om een omstreden amendement tegen te houden.
“Er lag een voorstel van CU dat ervoor kon zorgen dat het desastreuze amendement van PRO het niet zou halen. Alléén over dát voorstel van CU is contact geweest met andere partijen, en dus ook DENK”, verklaarde de partij tegenover RTL Nieuws.
Volgens de VVD moest dit voorkomen dat het belastingplan zou worden aangepast of verworpen. De verwijderde berichten laten in ieder geval zien dat minister Heinen persoonlijk aan DENK vroeg of hij nog iets kon doen om de partij te overtuigen.
D66 en CDA kregen DENK uiteindelijk wel mee
Ondertussen probeerden D66, CDA en PRO DENK juist over te halen om vóór het belastingplan te stemmen.
De onderhandelingen gingen door tot vlak voor de stemmingen. DENK twijfelde nog en vroeg daarom extra tijd aan. Tijdens die schorsing bezochten D66-fractievoorzitter Jan Paternotte en CDA-leider Henri Bontenbal de DENK-fractie voor overleg.
Uiteindelijk stemde DENK vóór het amendement van PRO en Volt én vóór het volledige belastingplan. De VVD stemde tegen beide voorstellen.
Dat leidde tot grote onvrede bij de VVD, die D66 en CDA verweet zaken te doen met linkse oppositiepartijen.
Verwijderde appjes zetten kritiek VVD in ander licht
De onthulling maakt de politieke verhoudingen extra opvallend. Terwijl de VVD kritiek uitte op de samenwerking tussen D66, CDA en DENK, blijkt de partij zelf eveneens geprobeerd te hebben de oppositiepartij aan haar kant te krijgen.
Hoewel VVD en DENK politiek op veel punten verschillen, hebben ze op onderwerpen als infrastructuur, automobiliteit en luchtvaart ook overeenkomsten.
De berichten tonen hoe intensief er achter de schermen werd onderhandeld. Tegelijkertijd blijft onduidelijk waarom Heinen de WhatsApp-berichten verwijderde en of daarbij de archiveringsregels zijn nageleefd.

