Achttien mensen in Nederland hebben schade aan het netvlies opgelopen na de zonsverduistering van 12 augustus. Onder de patiënten zijn vijf kinderen en dertien volwassenen. Dat blijkt uit een rondgang van het Nederlands Oogheelkundig Gezelschap (NOG) onder ziekenhuizen en zelfstandige klinieken.
Het NOG kreeg reacties van in totaal 51 ziekenhuizen en klinieken. Bij de meeste patiënten zijn de klachten volgens de oogartsen relatief mild. Zo zien sommige mensen vlekken nadat zij tijdens de zonsverduistering naar de zon hebben gekeken. Een oogarts heeft daarnaast melding gemaakt van een ernstiger ziektebeeld.
Of alle patiënten volledig zullen herstellen, is op dit moment nog niet duidelijk.
Herstel van oogschade kan maanden duren
Bij de achttien patiënten is sprake van schade aan het netvlies, ook wel retinitis solaris genoemd. Volgens het NOG kan het lang duren voordat duidelijk wordt in hoeverre de ogen herstellen.
“Bij retinitis solaris (schade aan het netvlies) kan het herstel weken tot maanden duren. Oogartsen zullen de betrokken patiënten daarom blijven volgen. Naar verwachting kan pas over een jaar een beeld worden gegeven van het uiteindelijke herstel”, aldus het NOG.
De betrokken oogartsen blijven de patiënten daarom voorlopig controleren.
Oogartsen waarschuwden voor kijken naar de zon
Voorafgaand aan de zonsverduistering van 12 augustus waarschuwden oogartsen al nadrukkelijk voor de risico’s van rechtstreeks naar de zon kijken.
“Om direct in de zon te kijken is alleen een eclipsbril geschikt”, zei oogarts Ike Schouten voorafgaand aan de zonsverduistering tegen de NOS.
Daarbij is het belangrijk dat de eclipsbril van goede kwaliteit en onbeschadigd is. “Als je zonder bescherming in de zon kijkt, kun je schade aan het netvlies krijgen.”
Ondanks de achttien gemelde gevallen lijkt het aantal mensen dat oogschade heeft opgelopen relatief beperkt te zijn. Volgens Schouten kan dat te maken hebben met de grote hoeveelheid aandacht die vooraf werd besteed aan veilig kijken naar de zonsverduistering.
Ook het NOG wijst daarop. “De uitgebreide aandacht in de media voor veilig kijken naar de zonsverduistering heeft mogelijk voor ‘awareness’ gezorgd”, staat in de verklaring.
Zorgen over socialemediatrend Sungazing
De oogartsen maken zich tegelijkertijd zorgen over een andere ontwikkeling. Op sociale media worden onder de hashtag #Sungazing video’s en berichten gedeeld waarin mensen bewust rechtstreeks naar de zon kijken.
Volgens het NOG is dat ook buiten een zonsverduistering gevaarlijk. “Ook buiten een zonsverduistering kan dit leiden tot blijvende schade aan het netvlies. Die schade ontstaat pijnloos, wordt vaak pas later opgemerkt en is niet te genezen.”
Omdat de beschadiging in eerste instantie geen pijn hoeft te veroorzaken, kunnen mensen volgens de oogartsen pas later merken dat hun gezichtsvermogen is aangetast.