Mediakenner Victor Vlam heeft in zijn podcast Victor Duidt TV fel uitgehaald naar de manier waarop het Openbaar Ministerie de zaak tegen Marco Borsato heeft aangepakt. Volgens Vlam had de rechtszaak ‘nooit mogen plaatsvinden’ en is de zanger ‘groot onrecht aangedaan’. Hij denkt dat Nathalie Thielen, de moeder van het vermeende slachtoffer Asmara, wraak wilde nemen op Borsato.
Vlam benadrukt dat hij de zaak al jaren op de voet volgt en zich stoort aan de manier waarop het debat over Borsato in de media wordt gevoerd. “Ik heb het dossier niet gelezen, maar ik heb dit verhaal intensief gevolgd in de media. Daardoor voel ik me, net als ieder ander, gerechtigd om daar iets van te vinden. Mijn uitgangspunt vóór het proces begon was simpel: ik stond er redelijk neutraal in. We weten niet of het waar is of niet, dacht ik. Maar dat is veranderd nu ik het proces heb gevolgd. Nu ben ik van mening dat Marco Borsato groot onrecht is aangedaan. Hij moet wat mij betreft vrijgesproken worden. Sterker nog: deze zaak had nooit voor de rechter mogen komen. Dit had geseponeerd moeten worden.”
‘De schade voor Borsato is enorm’
Volgens de mediakenner is het leven van de zanger compleet verwoest door de langdurige juridische strijd en publieke veroordeling. “De consequenties voor Marco Borsato zijn enorm. Zijn leven staat al vier jaar stil. Hij kan niet optreden of werken, zijn reputatie is volledig kapot. RTLZ heeft becijferd dat dit hem zo’n negen miljoen euro heeft gekost aan misgelopen inkomsten en advocatenkosten. Een ontzettend grote schadepost voor Marco Borsato. En ik vind het verhaal van het Openbaar Ministerie niet verschrikkelijk sterk.”
Vlam besteedt in zijn analyse veel aandacht aan de context van de aanklacht en de rol van de moeder van het vermeende slachtoffer. Hij stelt dat het verloop van de gebeurtenissen opmerkelijke patronen vertoont die volgens hem meer duiden op wraak dan op een daadwerkelijk misdrijf. “De kern van de zaak draait om de vraag: is dit meisje slachtoffer van Marco Borsato, die ontucht met haar pleegde, of is ze slachtoffer van haar eigen moeder, die haar mogelijk gebruikte om wraak te nemen? De verdediging zegt dat laatste.”
“Het meisje heeft echt leed, maar het zou kunnen zijn dat dit in gang is gezet door haar moeder. De moeder was al sinds de jaren negentig voorzitter van Marco’s fanclub. Dat was bepalend voor haar identiteit. Ze werkte fulltime voor hem, zette een tekst van Marco op de grafsteen van haar overleden man… Dat geeft aan hoe ontzettend belangrijk Marco voor haar was. Haar hele sociale leven en werkleven speelde zich af in de aura van Marco Borsato, maar die had het op een gegeven moment gehad met haar.”
“Zij vroeg op een gegeven moment aan mensen of ze met een pyjama aan naar een bijeenkomst zullen komen”, vervolgt Vlam. “Daar had hij niet zoveel mee. Uitgerekend tijdens het ontslaggesprek kwam zij aanzetten met aantijgingen van ontucht met haar dochter door Marco. Het is toch wel bizar dat je uitgerekend op dat moment met die aantijgingen komt aanzetten. Het was toen al een aantal jaar geleden gebeurd. Pas toen ze niets meer te verliezen had, bracht ze deze aantijgingen naar buiten. Als ze het een maand eerder had gedaan, had ze haar relatie met Marco opgeblazen.”
“Haar sociale leven en haar werkleven stond op het spel. Toen kwam ze met de aantijging. Dat alleen al maakt het scenario op zijn minst serieus mogelijk dat zij het doet om wraak te nemen op hem.”
‘Niet keihard ontkennen is menselijk’
Vlam vindt het verwijt van het Openbaar Ministerie dat Borsato niet krachtig genoeg ontkende bij de eerste beschuldigingen, onvoldoende overtuigend. Hij ziet juist een menselijke reactie in de terughoudendheid van de zanger. “Het Openbaar Ministerie zegt dat Marco, op het moment dat de aantijgingen werden gedaan, niet duidelijk genoeg heeft ontkend. Maar dan denk ik bij mezelf: ik ben zelf ook een fel en uitgesproken persoon, en mijn eerste reactie zou zijn: ‘Nee, hoe kom je daarbij? Ik heb helemaal niets gedaan, ik heb haar niet aangeraakt.’”
Maar, zo voegt hij toe: “Toch kan ik me ook goed voorstellen dat iemand in paniek anders reageert. Als je plotseling wordt geconfronteerd met een beschuldiging van ontucht, iets wat je volledig overvalt, dan kun je schrikken en juist terughoudend worden. Je denkt misschien: laat ik niet te hard van me afbijten, laat ik proberen de relatie goed te houden. Zeker in dit geval, waarin die vrouw alles van hem wist en hem in theorie kapot kon maken, kan het logisch zijn dat hij de situatie probeerde te sussen. Dat hij dacht: laat ik zorgen dat dit niet escaleert en dat er niets naar buiten komt, dat ik de schade probeer te beperken. Zelfs als je onschuldig bent en in shock reageert, is het dus heel plausibel dat je niet keihard ontkent. Dat lijkt mij een begrijpelijke, menselijke reactie — geen bewijs van schuld.”
‘Geen ander slachtoffer, dat zegt iets’
De mediakenner wijst erop dat er in de vier jaar sinds het begin van de zaak geen nieuwe meldingen zijn gekomen. Dat vindt hij veelzeggend. “Het tweede punt is dat er in de vier jaar dat deze zaak nu loopt geen enkel ander slachtoffer van Marco Borsato naar voren is gekomen. Volgens sommige mensen zouden er nog andere slachtoffers zijn, maar feitelijk heeft niemand zich gemeld. Dat vind ik in deze context wel relevant.”
Waarom? “Want als er één slachtoffer is dat zich uitspreekt, wordt het voor eventuele andere slachtoffers meestal veel gemakkelijker om hetzelfde te doen. De kans dat ze geloofd worden, is dan immers groter. De belangrijkste reden waarom slachtoffers vaak níet naar buiten komen, is omdat ze bang zijn niet geloofd te worden. Als die barrière eenmaal wegvalt, zouden nieuwe meldingen logischerwijs volgen.”
“Dat die uitblijven, zegt dus iets. Het maakt het aannemelijk dat er simpelweg geen andere slachtoffers zijn. En dan stel ik mezelf de vraag: hoe vaak gebeurt dit soort gedrag maar één keer? Natuurlijk, het is niet onmogelijk. Maar in de praktijk zien we dat mensen die zich aan zulke dingen schuldig maken dat zelden bij één incident laten. Meestal is er sprake van herhaling, vaak zelfs structureel gedrag. Dat dat hier niet het geval lijkt, vind ik een aanwijzing die in het voordeel van Marco Borsato pleit.”
‘Het dagboek is geen sluitend bewijs’
Ook het belangrijkste bewijsmateriaal — het dagboek van het meisje — vindt Vlam onvoldoende overtuigend. “Een van de lastige aspecten bij zedenmisdrijven is dat ze vaak moeilijk te bewijzen zijn. Het komt bijna altijd neer op het woord van de één tegenover dat van de ander. Daarom wordt er gezocht naar aanvullend bewijs dat het verhaal van het vermeende slachtoffer ondersteunt.
“In dit proces is dat bewijs vooral gezocht in het dagboek van het meisje. Zij zou daarin destijds hebben opgeschreven dat Marco haar had betast en dat ze dat vervelend vond. Dat is op zichzelf een belangrijke aanwijzing, omdat het laat zien dat zij het op dat moment zo heeft ervaren. Maar dat betekent nog niet automatisch dat het ook daadwerkelijk is gebeurd. Het blijft geen sluitend bewijs, al kun je het zien als een redelijke indicatie.
De verdediging heeft echter aannemelijk gemaakt dat dit dagboek minder overtuigend is dan het lijkt. Ten eerste is het eigenlijk geen echt dagboek, maar een klein schriftje waarin slechts één passage over Marco voorkomt. Die vermelding lijkt bovendien enigszins uit het niets te komen. Er zou zelfs een bonnetje naast staan, kennelijk om de datum geloofwaardiger te laten lijken. Dat roept vragen op of het authentiek is”, geeft Vlam aan. “Eerlijk gezegd vind ik het moeilijk om te geloven dat dit dagboek volledig authentiek is. Het belangrijkste stuk bewijs waarop het Openbaar Ministerie leunt — dat dagboek — daar valt wel wat op af te dingen.”
Hoewel Vlam de communicatie tussen Borsato en het meisje afkeurt, ziet hij er geen bewijs in voor strafbare ontucht. “Volgens Marco draaide in dat gezin alles om seks, en dat is relevant omdat het context geeft aan sommige berichtjes die hij stuurde. Zijn advies aan het meisje om te ‘vingeren om te ontspannen’ is volkomen ongepast, mag absoluut niet – en het is bizar dat hij lingerie met haar koopt – maar niet per se een bewijs van ontucht als je de bizarre gewoontes in dat gezin meeneemt. Zijn gedrag was onacceptabel, maar niet strafbaar in de zin van ontucht. Ik denk dat er domme dingen zijn gedaan, geen kwaadaardige.”
‘Borsato moet vrijgesproken worden’
Tot slot verwijst Vlam naar een fundamenteel rechtsprincipe dat volgens hem in deze zaak zwaarder moet wegen. “In de rechtspraak geldt het adagium: beter tien schuldigen vrij dan één onschuldige veroordeeld. Het gaat er dus niet om welk verhaal je waarschijnlijker vindt, maar of je aan het verhaal van het OM redelijkerwijs niet kunt twijfelen. En dat kan wél. Voor elk punt van het OM is een redelijke alternatieve verklaring, namelijk dat de moeder het heeft gedaan om wraak te nemen na haar ontslag als voorzitter van de fanclub. Het is niet honderd procent zeker te stellen wat er gebeurd is, maar op basis hiervan vind ik dat hij vrijgesproken moet worden.”